Trong lịch sử hào hùng của đội tuyển Pháp (Les Bleus), nếu năm 1998 và 2018 là những đỉnh cao chói lọi của vinh quang, thì năm 2010 tại Nam Phi là vực thẳm đen tối nhất. Đó không đơn thuần là việc bị loại ngay từ vòng bảng, mà là một chuỗi những scandal chưa từng có tiền lệ: cầu thủ chửi huấn luyện viên, đội trưởng đánh nhau với trợ lý, và toàn đội đình công không chịu tập luyện.
Sự kiện này được gọi là “Sự cố Knysna” – một vết nhơ mà người Pháp phải mất gần một thập kỷ mới có thể gột rửa sạch sẽ.
1. Bối cảnh: những rạn nứt từ trước giờ bóng lăn
Thảm họa năm 2010 không đùng một cái xảy ra, nó là hệ quả của một quả bom nổ chậm đã được kích hoạt từ trước đó rất lâu.
Bóng ma “bàn tay của Henry”: Pháp đến World Cup 2010 không phải bằng cửa chính đàng hoàng mà nhờ bàn thắng gây tranh cãi của Thierry Henry (dùng tay chơi bóng) trong trận play-off với Ireland. Dư luận thế giới chỉ trích, và chính các cầu thủ Pháp cũng mang tâm lý nặng nề, cảm giác như những kẻ “ăn cắp vé”.
Raymond Domenech – vị thuyền trưởng lập dị: HLV Domenech là một nhân vật gây tranh cãi bậc nhất. Ông nổi tiếng với việc tin vào… chiêm tinh học hơn là phong độ cầu thủ (từng loại Robert Pires chỉ vì anh thuộc cung Bọ Cạp). Ông mất kiểm soát phòng thay đồ, không có uy quyền và bị báo chí Pháp tấn công liên tục.
Sự chia rẽ nội bộ (clans): Phòng thay đồ tuyển Pháp bị chia rẽ sâu sắc. Một bên là nhóm “quyền lực đen” gồm các cựu binh và ngôi sao cá tính mạnh (Ribery, Anelka, Evra, Gallas), bên kia là những cầu thủ trẻ hoặc hiền lành hơn (như Yoann Gourcuff). Có tin đồn Gourcuff bị nhóm Ribery cô lập và bắt nạt thậm tệ chỉ vì anh có xuất thân trí thức và được truyền thông cưng chiều.
Scandal tuyển Pháp World Cup 2010
2. Mồi lửa tại Polokwane: lời chửi thề chấn động của Nicolas Anelka
Sự dồn nén bùng nổ vào giờ nghỉ giữa hiệp trận đấu thứ hai vòng bảng gặp Mexico (ngày 17/6/2010). Pháp đang bị dẫn trước và chơi cực kỳ bế tắc.
Trong phòng thay đồ, HLV Domenech đã chỉ trích Nicolas Anelka vì tiền đạo này lười di chuyển và không tuân thủ chiến thuật. Thay vì lắng nghe, Anelka – người nổi tiếng với cái tôi ngông cuồng – đã bật lại ngay lập tức.
Theo trang bìa tờ báo L’Équipe ngày hôm sau, Anelka đã hét vào mặt HLV trưởng câu nói tục tĩu: “Va te faire enculer, sale fils de pute!” (tạm dịch: Đi chết đi, đồ con của đ** điếm*).
Domenech chết lặng. Ông thay Anelka bằng Gignac. Pháp thua chung cuộc 0-2 và đứng trước nguy cơ bị loại. Nhưng thảm họa thực sự mới chỉ bắt đầu khi câu chửi thề kia bị rò rỉ ra ngoài.
Nicolas Anelka có thực sự “chửi” huấn luyện viên Domenech
3. Cuộc săn lùng “kẻ phản bội” và quyết định đuổi người
Sáng hôm sau, dòng tít về câu chửi của Anelka nằm chễm chệ trên trang nhất L’Équipe. Cả nước Pháp rúng động. Tổng thống Pháp lúc đó là Nicolas Sarkozy cũng phải lên tiếng yêu cầu làm rõ.
Liên đoàn bóng đá Pháp (FFF) quyết định đuổi Nicolas Anelka về nước ngay lập tức vì hành vi vô kỷ luật. Tuy nhiên, phản ứng của các cầu thủ còn lại mới là điều đáng kinh ngạc.
Thay vì cảm thấy xấu hổ về hành vi của đồng đội, đội trưởng Patrice Evra lại tỏ ra giận dữ vì… chuyện trong nhà bị lộ ra ngoài. Evra tuyên bố trước truyền thông: “Vấn đề không phải là Anelka, vấn đề là có một kẻ phản bội (traitor) trong số chúng ta đã tuồn tin cho báo chí. Tôi sẽ tìm ra kẻ đó.”
Tâm lý “bao che” và thù địch với truyền thông/ban huấn luyện đã bao trùm lên toàn đội.
4. Ngày chủ nhật đen tối tại Knysna: cuộc đình công trên xe bus
Ngày 20 tháng 6 năm 2010, tại sân tập ở Knysna, vở bi hài kịch lớn nhất lịch sử World Cup được công chiếu.
Vụ xô xát: Khi buổi tập chuẩn bị bắt đầu, đội trưởng Patrice Evra đã to tiếng cãi nhau với huấn luyện viên thể lực Robert Duverne. Duverne tức giận ném chiếc còi xuống đất, định lao vào đánh Evra nhưng được Domenech can ngăn.
Cuộc đình công: Sau vụ xô xát, toàn bộ cầu thủ Pháp bỏ tập. Họ lần lượt leo lên chiếc xe bus của đội, kéo rèm kín mít và từ chối xuống xe.
Sự bất lực của Domenech: HLV trưởng Domenech đứng bơ vơ ngoài sân. Sau một hồi thương lượng qua cửa sổ xe, ông… cầm một tờ giấy A4 từ tay các cầu thủ bước xuống.
Tuyên bố gây sốc: Trước hàng trăm ống kính phóng viên quốc tế, Raymond Domenech – với khuôn mặt thất thần và giọng nói run rẩy – đã phải đọc to “Tâm thư” của các cầu thủ. Nội dung bức thư tuyên bố: Toàn đội đình công để phản đối việc Liên đoàn đuổi Anelka về nước.
Hình ảnh một HLV trưởng phải đọc tuyên bố chống lại chính mình và Liên đoàn do cầu thủ soạn thảo là đỉnh điểm của sự nhục nhã. Giám đốc điều hành của FFF, ông Jean-Louis Valentin, ngay lập tức tuyên bố từ chức tại chỗ: “Tôi ghê tởm chuyện này. Tôi bỏ cuộc. Tôi rời khỏi đây ngay lập tức.”
5. Hậu quả: sự sụp đổ toàn diện
Sau cuộc binh biến, đội tuyển Pháp hoàn toàn vỡ trận.
Trận đấu cuối cùng: Trong trận cuối gặp chủ nhà Nam Phi, Pháp thi đấu như những kẻ mất hồn. Gourcuff bị thẻ đỏ (do khuỷu tay), Pháp thua 1-2 và chính thức xách vali về nước với vị trí bét bảng (1 điểm, 1 bàn thắng).
Sự ghẻ lạnh: Khi về đến sân bay Le Bourget (Paris), họ được đón tiếp không phải bằng hoa mà bằng sự khinh bỉ. Bộ trưởng Thể thao Pháp Roselyne Bachelot đã gọi các cầu thủ là “những gã du côn chưa trưởng thành” và “lũ trẻ ranh hư hỏng”.
Án phạt: Một ủy ban kỷ luật được thành lập.
Nicolas Anelka: Bị cấm thi đấu 18 trận quốc tế (đồng nghĩa với việc chấm dứt sự nghiệp tuyển quốc gia).
Patrice Evra (Đội trưởng): Cấm 5 trận.
Franck Ribery: Cấm 3 trận.
Jérémy Toulalan: Cấm 1 trận (người thừa nhận đã soạn thảo bức thư).
HLV Raymond Domenech bị sa thải ngay lập tức và sau đó còn bị từ chối trả tiền đền bù hợp đồng vì “lỗi nghiêm trọng”.
Sự sụp đổ toàn diện của đội tuyển Pháp tại World Cup 2010
6. Phân tích nguyên nhân: khi cái tôi lớn hơn màu cờ sắc áo
Tại sao một tập thể gồm những ngôi sao hàng đầu thế giới (đang đá cho Chelsea, MU, Barcelona, Bayern Munich) lại hành xử thiếu chuyên nghiệp đến vậy?
Khoảng trống quyền lực: Domenech quá yếu đuối. Ông không có uy quyền của một “Bố già” như Sir Alex Ferguson hay sự tôn trọng như Zidane. Khi HLV không được tôn trọng, sự hỗn loạn là tất yếu.
Xung đột thế hệ và văn hóa: Có sự đứt gãy giữa văn hóa đường phố (banlieue) của các cầu thủ nhập cư (Anelka, Ribery) và những quy tắc truyền thống. Sự thiếu giáo dục về trách nhiệm quốc gia đã khiến họ đặt tình anh em “giang hồ” (bảo vệ Anelka) lên trên danh dự quốc gia.
Vai trò của truyền thông: Báo chí Pháp thời điểm đó tấn công đội tuyển rất dữ dội, tạo ra tâm lý “chúng ta chống lại cả thế giới” (us against the world) trong nội bộ đội bóng, dẫn đến phản ứng cực đoan.
7. Di sản của Knysna: sự tái thiết đau đớn
Sự kiện Knysna là đáy vực, nhưng cũng là điểm khởi đầu cho sự hồi sinh. Laurent Blanc và sau đó là Didier Deschamps (đội trưởng tuyển Pháp 1998) được mời về để dọn dẹp đống đổ nát.
Deschamps đã thiết lập một kỷ luật thép: Không ai được phép lớn hơn đội bóng. Ông sẵn sàng loại bỏ những ngôi sao (như Benzema, Nasri sau này) nếu họ gây ảnh hưởng xấu đến tập thể.
Năm 2018, khi Pháp vô địch World Cup lần thứ 2 tại Nga, người ta thấy một tập thể đoàn kết, kỷ luật và khiêm tốn. Đó chính là bài học xương máu được rút ra từ chiếc xe bus đóng kín rèm ở Knysna 8 năm về trước.
Kết luận
World Cup 2010 mãi mãi là một vết sẹo trong lịch sử bóng đá Pháp. Nó là minh chứng hùng hồn nhất cho việc: Tài năng là chưa đủ, một đội bóng muốn chiến thắng cần phải có kỷ luật, sự tôn trọng và một người thuyền trưởng xứng tầm. “Cuộc binh biến Knysna” không chỉ là một sự cố thể thao, nó là một vở bi kịch về nhân cách và cái tôi con người.
Tải app VAR Plus để xem thêm thông tin về cầu thủ, phong độ, số liệu thống kê về câu lạc bộ. Bên cạnh đó không bỏ lỡ lịch thi đấu, kết quả, bảng xếp hạng của các giải đấu hàng đầu thế giới: https://onelink.to/varbongda
